SAHİBKARLIĞA VƏ BAZAR İQTİSADİYYATININ İNKİŞAFINA YARDIM FONDU

  
Bu gün: 16 Noyabr 2018, Cümə
media
Ölkəyə xarici valyuta gətirən investor cəlb etmək üçün – Təkliflər
Bahar Rüstəmli - http://www.aznews.az/ (20 yanvar 2016).

İqtisadçı-alim Qubad İbadoğlu Milli Məclisdə iqtisadi qanunvericiliyə dəyişikliklərin müzakirə olunmasına münasibət bildirib. 

AzNews.az xəbər verir ki, o, parlamentin də bu müzakirəyə qoşulmasını müsbət dəyərləndirib: “Milli Məclisdə iqtisadi qanunvericiliyə dəyişikliklərin müzakirəsi göstərdi ki, hökümət yenə də kompleks tədbirlər paketinə malik deyil. Qəbul edilən qərarlar arasında bəziləri hökümətin hələ də inzibati tənzimləmə çərçivəsinə üstünlük verdiyini deməyə əsas verir. Onlar arasında ən çox narahatlıq doğuranı kapitalın hərəkətinə nəzarətin gücləndirilməsidir. Kapitalın hərəkəti xarici investorlar üçün həssas məsələdir, xaricdən ölkəyə sərmayələrin cəlbinə əngəl yarada bilər. Onsuz da ötən il milli iqtsiadiyyata kapital qoyuluşu azalıb”.

Q.İbadoğlunun sözlərinə görə, əslində gözlənilən qərar ixracatın stimullaşdırılması və xarici investisiyaların təşviqi ilə bağlı paketin qəbulu idi: “Çünki, hazırda ölkənin ən çox ehtiyacı əlavə maliyyə qaynaqlarının yaradılması və ölkəyə valyuta gətirilməsinə nail olunmasıdır. Bunun üçün isə ilk növbədə investorlar üçün zəmanətlərə hüquqi təminatlar vermək lazımdır”. 

Ekspert bununla bağlı aşağıdaki təklifləri irəli sürüb: 

“1. Xüsusi olaraq, müqavilələrin icrası və dövlət borclarının ödənilməsi məsələlərində xarici və yerli investorlar üçün bərabər və ayrı-seçkiliksiz davranış; 

2. Qanunla icazə verilən və tənzimlənən tərzdə korporativ qurumların nəzdində olan bütün sektorlara hər bir formada (birbaşa, portfel və s.) investisiya yatırmaq; 

3. Milliləşdirmə, özgəninkiləşdirmə və oxşar nəticələrə gətirib çıxaran hər hansı digər tədbirlərin görülməyəcəyinə və bu cür şəraitin milli təhlükəsizlik səbəblərindən zəruri olduğu halda ədalətli kompensasiyanın təmin ediləcəyinə zəmanət; 

4. Qanunla tələb olunan vergilərin və digər ödənişlərin ödənilməsindən sonra gəlirləri xarici valyuta ilə xarici ölkələrə köçürülməsinə zəmanət; 

5. Münaqişələri ədalətli və müstəqil olan yerli məhkəmədə həll etməyi və ya yerli, yaxud beynəlxalq arbitraj məhkəməsinə müraciət etmək hüququna zəmanət. 

Odur ki, Milli Məclis: 

- İnvestorların hüquqlarının siyahısını və ya investorun təmin edilmiş hüquqi müdafiəsini əks etdirən xarici investisiyalar haqqında yeni qanun qəbul etməlidir;

- Özgəninkiləşdirmənin tətbiqini ciddi surətdə məhdudlaşdıran və tənzimləyən, həmçinin özgəninkiləşdirmə halında ədalətli kompensasiyanı təmin edən xüsusi qanunvericilik işləyib hazırlamalıdır;

- Milliləşdirmə, rekvizisiya və ekspropriasiya ilə bağlı təminatlar verməlidir. 

Hökumət isə - Arbitraj Qərarlarının Qəbul və İcra Edilməsi haqqında Birləşmiş Millətlər Konvensiyası, Dünya Bankının İnvestisiya Mübahisələrinin Həlli üzrə Beynəlxalq Mərkəzi və İƏİT-in Beynəlxalq İnvestisiyalar və Çoxtərəfli Müəssisələr Haqqında Bəyannaməsi kimi investor hüquqlarının, mülkiyyət hüquqlarının qorunmasını dəstəkləyən çoxtərəfli müqavilə və sənədləri imzalamalıdır; 

-İnvestisiya müdafiəsinin və zəmanətlərinin təsvir edildiyi ikitərəfli və çoxtərəfli investisiya razılaşmalarını işləyib hazırlmalıdır”.